artikel in voorbereiding
Volgens de woordvoerder zijn de bushokjes in Heemstede (behalve die van R-net) vernieuwd, omdat ze aan het einde van hun onderhoudscyclus zaten. ,,De groene dakjes zorgen voor verkoeling, nemen water op en zorgen voor meer biodiversiteit”.
Een bushokje met groen dak in Velserbroek.© Foto Reinder Weidijk Fotografie
Mireille Sneekes
Donderdag 16 mei 2024 om 17:57
VELSEN
De daken van bijna alle bushokjes in Velsen zijn sinds april bedekt met groen en dragen zo bij aan een klimaatbestendigere gemeente. Het groen houdt water vast, verkoelt bij warm weer, werkt luchtzuiverend en zorgt voor voedsel voor vogels en insecten.
De gemeente Velsen vindt dat groene daken er bovendien mooi uitzien. Het groen komt op bushokjes in alle woonkernen, maar niet op de relatief nieuwe bushokjes van RNet.
De plant die de daken bedekt, is sedum. Velsen heeft gekozen voor acht soorten van dit makkelijk te onderhouden vetplantje.
De gemeente Velsen wil dat de groep woonkernen duurzaam en klimaatneutraal wordt inclusief duurzame bushokjes. Los het groen op de daken van die wachtruimten, worden bushokjes die aan een flinke opknapbeurt toe zijn met mate vernieuwd. De meeste onderdelen van de oude bushokjes worden gerepareerd en hergebruikt. Daarnaast zijn de hokjes voorzien van ledverlichting waardoor volgens Velsen 85 procent aan energieverbruik wordt bespaard.
De campagne voor groene daken.© Foto Reinder Weidijk Fotografie
De verduurzamingsslag is mogelijk vanwege een aanbestedingstraject. De gemeente Velsen heeft een nieuw contract voor het onderhoud van de bushokjes afgesloten met een partij die de bushokjes in Velsen op een duurzame manier gaan onderhouden en renoveren.
De bushokjes in verschillende andere gemeenten in Nederland zijn ook bedekt met sedum-vetplanten.
-----------
Wat groeit er op dat bushokje? Het is sedum, goed voor de bijen, goed tegen de hittestress. Alkmaar krijgt 130 bushokjes met een groen dak
Anjo van de Ven opent het eerste groene bushokje door met een schaar een lint door te knippen.© jjfoto.nl / Jan Jong
Connie Vertegaal
Woensdag 25 oktober 2023 om 15:53
ALKMAAR
Het is even een raar gezicht. Sprieten van mosachtige plantjes steken naar buiten langs de dakrand van een bushokje. Onkruid? Nee, het hoort zo. Daken van 130 bushokjes in Alkmaar krijgen een sedumdak. Goed voor de bijen, goed tegen de hittestress.
Bij het Amrath Hotel staat het eerste bushokje met zo'n groen dak. Woensdagochtend is daar het moment van de officiële opening, op de klassieke wijze met een wethouder, een schaar en een lint. Vanaf een fluwelen kussen krijgt wethouder Anjo van de Ven een schaar aangereikt. Ze test hem even met een knip in de lucht en schiet dan geroutineerd in de kniphouding. ,,Kan-ie?'', vraagt ze aan de fotografen. En dan zet de knip in het lint, dat om het hokje is gespannen.
Reclameposters
Toch moet het nog een keer over, op verzoek van de fotografe van Global. Dat is het bedrijf dat de bushokjes in Alkmaar onderhoudt en exploiteert. Ja exploiteert, want elk bushokje heeft een zijkant met wisselende reclameposters, die geld opleveren.
(Tekst gaat door onder de foto)
Na de openingshandeling moet de wethouder een laddertje op om het sedumdak te bewonderen.© jjfoto.nl / Jan Jong
De 130 bushokjes die een sedumdak krijgen, zijn nieuw geplaatst. Ze zijn opgebouwd van onderdelen van bushokjes die elders in het land dienst hebben gedaan, zegt Roy van der Vegt van Global. Ze hebben een dak van staal dat stevig genoeg is om het sedum te dragen. Het groene dak houdt water vast in natte periodes, verkoelt in hitte en trekt in de bloeitijd insecten zoals wilde bijen aan, dus dat is weer goed voor de biodiversiteit.
Dat de bushokjes vergroenen is gevolg van een motie die de gemeenteraad in 2021 aannam. ,,Een raadslid van OPA had groene bushokjes in Utrecht gezien en dacht; laten we dat ook in Alkmaar doen'', zegt Van de Ven. ,,We zijn dus niet de eerste stad die dit doet.'' Overigens krijgen niet alle bushokjes in de stad zo'n sedumdak. Er zijn nog veertig abri's die er niet geschikt voor zijn.
Meeuwen
Met de groene bushokjes wordt 945 vierkante meter groen aan de stad toegevoegd. Dat kan nog veel meer worden, hoopt de wethouder. ,,Sedum kan op elk plat dak'', zegt Van de Ven. Om inwoners hiermee te helpen heeft Alkmaar een potje geld beschikbaar; de subsidieregeling groene daken. Van de Ven: ,,En de meeuwen broeden er niet op, dus als je last hebt van meeuwen op het dak, dan is sedum een mooie oplossing.''
--------------------
De Hilversumse bushokjes worden groen, maar niet per se met een dak vol vetplantjes: ’Soms kan een kruidendak, een klimopwand of een boom een betere keuze zijn’
Een groen bushokje in Utrecht. Zo wordt een deel van de hokjes in Hilversum dus ook.© foto ANP
Leander Mascini
Donderdag 21 juli 2022 om 12:48
HILVERSUM
Het plan is nog altijd om de bushokjes in Hilversum groen te maken, maar dat hoeft niet per se met sedum - een soort vetplant - te zijn. Het college laat weten dat in sommige gevallen andere opties een betere keuze zijn.
Het idee om de bushokjes in de mediastad te vergroenen stamt uit november 2019. Toen werd er een motie aangenomen die het college de opdracht gaf om te onderzoeken of het mogelijk is om sedum op de daken te plaatsen. Burgemeester en wethouders laten nu - na onderzoek - weten dat het de bedoeling is dat het vergroenen gaat gebeuren, maar dat niet alleen vetplantjes gebruikt gaan worden om Hilversum te vergroenen en de biodiversiteit te vergroten.
Biodiversiteit
Want niet in alle gevallen is sedum op het dak van een bushokje de beste oplossing, is gebleken uit het onderzoek. Volgens het college is biodiversiteit in Hilversum er vooral bij gebaat om de groenstructuren die er nu al zijn in de stad en tussen de stad en het buitengebied te vergroten. Daarom moet er soms afgeweken worden van het plan met vetplanten op het dak, en moet er gekozen worden voor ander soort groen. Sterker nog, volgens het college is het volplempen van bushokdaken met sedum anders vooral ’symbolisch groen’.
Verkoeling
Het vasthouden van fijnstof en regenwater en het zorgen voor verkoeling - waar sedum om bekend staat - is ook te vinden in andere plantensoorten, zo menen B en W. Daarom is er in de aanbesteding voor de groene bushokjes gevraagd om meer maatwerk. „We stellen als criterium dat elke abri een bijdrage moet leveren aan de biodiversiteit ter plaatse”, schrijft het college aan de raad. „Dat kan een sedumdak zijn, maar bijvoorbeeld ook een kruidendak, een klimopwand of een boom of andere beplanting bij de busabri.”
---------------------
Wel vetplantjes op de daken van bushokjes in Hilversum, maar geen zonnepanelen
© ANP
Eddie de Paepe
Zondag 11 april 2021 om 14:00
HILVERSUM
Als alles volgens plan verloopt, krijgen alle Hilversumse bushokjes sedum op hun dak. De vetplantjes zorgen voor meer groen en biodiversiteit in de stad en vangen fijnstof en luchtvervuiling op (waarbij ook CO2 wordt opgenomen).
Het sedum-plan is een initiatief van D66. De democraten stelden in november 2019 voor om de mogelijkheden de mogelijkheden te onderzoeken voor het vergroenen van de bushokjes door sedumbeplanting - naar voorbeeld van Utrecht - in combinatie met zonnepanelen op de daken van de bushokjes. Dit zou moeten worden opgenomen in de aanbesteding van de bushokjes.
Ook wilde D66 dat de gemeente bekijkt of de vetplantjes (al dan niet in combinatie met zonnepanelen) op andere daken en oppervlakken in Hilversum in te zetten zijn. Het voorstel van de democraten kreeg steun van de voltalige raad, met uitzondering van de VVD en de ChristenUnie.
Bekabeling
Het heeft even geduurd, maar nu komt het college dan toch met de uitkomsten van het onderzoek. Het goede nieuws is dat de sedumdaken inderdaad worden meegenomen in het programma van eisen voor de nieuwe aanbesteding van de bushokjes. Dier staat gepland in het laatste kwartaal van dit jaar.
Daar staat tegenover dat het college het leggen van zonnepanelen op de daken van abri’s niet ziet zitten. Omdat ondergrondse infrastructuur voor bekabeling vaak ontbreekt is dit plan volgens B en W te kostbaar.
In Utrecht hebben bushokjes al een sedumdakje.© ANP
Regenwater
Sedumbedekking op daken en andere vormen van groene daken draagt bij aan de doelen voor energietransitie, klimaatadaptatie en biodiversiteit. Groene daken zorgen dat gebouwen beter geïsoleerd zijn, dat regenwater deels wordt vastgehouden, dragen bij aan het verkoelen van de bebouwde omgeving en fungeren als leefgebied voor planten, insecten en dieren.
Het college wijst er in een brief aan de raad op, dat er in Hilversum al het een en ander gedaan wordt aan groene daken. Zo geldt voor nieuwbouw, aanbouw of verbouw, bij uitbreiding van het dakoppervlak, de verplichting een deel van de regen op eigen terrein te bergen en te infiltreren. Het aanleggen van een ’groenblauw’ dak is een van de manieren om aan deze gemeentelijke eis te voldoen.
Lening
Verder kunnen huiseigenaren bij de gemeente tegen een gunstige rente een duurzaamheidslening aanvragen voor energiebesparende maatregelen. Zoals de aanleg van een groen dak. De animo daarvoor is nog minimaal. Tot nu toe wordt voor dit doel ongeveer twee keer per jaar een lening aangevraagd.
Ook werkt de gemeente aan beleid om het natuurinclusief bouwen te stimuleren. Ten slotte word bekeken welke rol groene daken kunnen spelen bij het stimuleren van biodiversiteit, en waar dit soort daken een belangrijke rol kunnen spelen in het verbinden van groen. Die inventarisatie moet in het derde kwartaal van dit jaar gereed zijn.
’Een inventarisatie voor geheel Hilversum is niet aan de orde en niet uitvoerbaar’, aldus het college. ’De technische haalbaarheid van het aanleggen van een groen dak wordt niet meegenomen, omdat gegevens over dakconstructies ontbreken.’
Provincie
De gemeentelijke plannen voor sedumdaken op abri’s sluiten aan op die van de provincie. Dez week werd bekend, dat Noord-Holland bij wegwerkzaamheden en andere klussen aan de provinciale infrastructuur wil bijdragen aan het terugdringen van de CO2-uitstoot. Met asfalt of beton dat kan worden hergebruikt en het extra aanplanten van groen. Bushokjes, onder meer langs de HOV in het Gooi, krijgen sedumdaken.
---------------------
Sedum op bushokjes en Hilversum lachgasvrij
Sedum op een bushokje.© EPA
Leander Mascini
Donderdag 14 november 2019 om 15:38
HILVERSUM
Er komt een onderzoek om te kijken of het mogelijk is om sedum op daken van bushokjes te laten groeien. Een meerderheid van de raad stemde woensdagavond voor een motie die daartoe oproept.
Alleen VVD en ChristenUnie vonden het plan niet goed genoeg. D66 nam het initiatief voor de motie. De coalitiepartij stelde dat de vetplantjes zorgen voor verkoeling, een vermindering van fijnstof in de lucht en bovendien regenwater vasthouden. ’Daarnaast is het goed voor bijen, vogels en insecten’. Volgens D66 is het goed om te kiezen voor het ’Utrechtse model’, daar worden de sedumdaken bekostigd via reclame-inkomsten en kost het de inwoners dus niets. Wethouder Jan Kastje (duurzaamheid) tekende daarbij wel aan dat de expertise wél geld kost. Ooklaat de wethouder al onderzoek doen naar zonnepanelen op de bushokjes.
Verkoop
De motie om lachgas te bannen uit Hilversum kreeg raadsbrede steun. De PvdA stelde dat alleen optreden tegen gebruikers - zoals nu gebeurt - onvoldoende is. De partij wil dat de verkoop aan banden wordt gelegd. Hier was iedereen het mee eens.
Het plan om de snelheid op de A27 terug te brengen naar 100 kilometer per uur, werd een maand geleden niet behandeld. Inmiddels heeft het kabinet al besloten om dit - overdag - in te voeren. Een motie met die strekking werd dan ook ingetrokken. Dat gold ook voor het voorstel om een vuist te maken tegen toeterende trouwstoeten. Hakan Koc (HvH) zag te weinig steun en bracht de motie daarom niet in.
Een voorstel van GroenLinks om de nee/nee-stickers op brievenbussen te vervangen door ja/ja-stickers kwam ook niet ter stemming. Volgens Kastje was het een stuk complexer dan zijn eigen partij schetste. ,,Er moet eerst overlegd worden met andere gemeenten.’’
Vetplantjes op abri’s, borden van geperst gras, Noord-Holland zet in op CO2-reductie op en langs de weg
Noord-Holland houdt bij infrastructurele werken rekening met CO 2 -reductie.© Rogier Reker
Peter Schat
Woensdag 7 april 2021 om 15:07
HAARLEM
Bij wegwerkzaamheden en andere klussen aan de provinciale infrastructuur levert Noord-Holland een bijdrage aan terugdringen van de CO2-uitstoot.
Dat gebeurt in de vorm van toepassen van asfalt of beton dat kan worden hergebruikt en het extra aanplanten van groen. Bushokjes zijn in beeld voor dat laatste, die gaan voorzien worden van sedumdaken. De abri’s met vetplantjes op het dak komen bijvoorbeeld langs de HOV in het Gooi en langs de N247.
Gedeputeerde Jeroen Olthof (PvdA, mobiliteit) zegt dat de provincie ’in alle uitvoeringsprojecten’ stevig gaat inzetten op CO2-reductie. „Met dit budget gaan we meerdere lopende projecten verder verduurzamen.” Hij doelt op de 7,5 miljoen euro die de provincie vorig jaar uittrok voor verduurzaming in de jaren 2021-2023.
Wateroverlast
Er is een lijst opgesteld met veertig projecten waarin verduurzaming een rol speelt. Ze behelsen naast de sedumdaken en hergebruik van bouwmateriaal tegengaan van wateroverlast en plaatsen van filters op machines om stikstof op te vangen. Bij onderhoudswerkzaamheden wordt er vaker elektrisch materieel ingezet en is er ook voor aanplanten van extra groen. „Een mooie kans om ook aan lopende projecten een duurzaamheidsimpuls te geven.”
Op de lijst van projecten staat bijvoorbeeld toepassen circulair cement bij de N247 in Waterland, duurzaam asfalt bij het onderhoud aan de N197 (Beverwijk/Heemskerk) en de N239 (Hollands Kroon) en inzetten van elektrisch materieel bij het maaien van bermen. Een aantal jaar geleden bevond zich dat nog in een pilotfase. Elektrische maaimachines worden de standaard bij de provincie.
De Zaanbrug in Zaanstad wordt dit jaar vervangen en daarbij komen ook allerlei CO2-reducties om de hoek kijken. Zo wordt de fundering hergebruikt, cementloos beton toegepast en een ’nofoxfilter’ geplaatst op machines. Bij remmen van de val van het brugdek gaat energie worden teruggewonnen.
Her en der langs provinciale wegen komen er mossen op geluidsschermen. Gemaaid bermgras wordt op een duurzame manier verwerkt. En de diesel die de vrachtwagens verstoken zal deels gemaakt zijn van dierlijk vet en frituurolie.
Projecten die volgend jaar aan bod komen zijn duurzaam asfalteren van A.C. de Graafweg en N243, verkeersborden en hekken maken van geperst gras en houten portalen boven de Ring rond Alkmaar zetten. Een volgend staaltje verduurzaming is dat HOV Gooi een oversteek krijgt, waarvoor een brug uit Geldermalsen wordt hergebruikt.
-------
’Abri in Purmerend bijvriendelijk maken onmogelijk’
Robert Jan van der Woud
Zaterdag 2 november 2019 om 07:15
PURMEREND
Het is voorlopig niet aan de orde om de bushokjes in Purmerend bijvriendelijk te maken.
Dat heeft wethouder Eveline Tijmstra laten weten in een reactie op een motie van PVV, GroenLinks en SP. De drie partijen drongen er tijdens de raadsvergadering bij het college op aan om de abri’s in Purmerend te voorzien van een groendak, wat aantrekkelijk is voor bijen en andere insecten. Ze wezen er in hun motie op dat de helft van de bijensoorten bedreigd wordt in hun voortbestaan, terwijl ze wel verantwoordelijk zijn voor de bestuiving van verreweg de meeste bloeiende plantensoorten en andere gewassen. De gemeente Purmerend ontplooit al jaren maatregelen om insecten meer kans te geven, zoals het insectvriendelijk inrichten van oevers en bermen. De tientallen bushokjes in de stad zouden ook bijvriendelijk gemaakt kunnen worden door ze te voorzien van een sedumdak.
Volgens Tijmstra lenen de huidige hokjes zich niet voor een dergelijke groene metamorfose. Bovendien loopt het contract met de huidige uitbater nog tot 2024, en een tussentijdse aanpassing is daarom niet mogelijk. Ze wees erop dat Purmerend al veel doet voor insecten, zoals het inrichten van bloemrijke bermen. ,,Dat is vele malen effectiever.’’
D66 kon de motie wel steunen, al was raadslid Astrud Wildschut wel verrast over het standpunt van de PVV. ,,Vorige maand was iets dergelijks nog duurzaamheidsgeneuzel.’’ Mede-indiener Marône Welbergen van GroenLinks heette PVV-raadslid Nicole Moinat welkom bij ’de klimaatgekkies’. Moinat was echter niet van mening dat het opkomen voor de bijenstand iets met duurzaamheid te maken had. Uiteindelijk was er geen meerderheid voor de motie.
-------------------
Motie: bijvriendelijke bushokjes in Purmerend
Robert Jan van der Woud
Maandag 23 september 2019 om 16:27
PURMEREND
Als het aan de fracties van GroenLinks, PVV en SP ligt, worden de bushokjes in Purmerend bijvriendelijk gemaakt.
De drie partijen zijn van plan om donderdagavond tijdens de vergadering van de gemeenteraad een motie van die strekking in te dienen. Ze willen dat Purmerend het goede voorbeeld van de stad Utrecht volgt, waar al enkele honderden bushokjes zijn uitgerust met een groen dak om ze aantrekkelijk te maken voor bijen en andere insecten.
GroenLinks, PVV en SP wijzen erop dat van de 359 bijensoorten er inmiddels 181 op de Rode Lijst Bijen staan, wat neerkomt op liefst 55 procent van de soorten die met het voortbestaan worden bedreigd. En dat terwijl bijen verantwoordelijk zijn voor de bestuiving van bijna 90 procent van de bloeiende plantensoorten in het wild, en voor ruim driekwart van de belangrijkste gewassen in het algemeen.
Purmerend is al jaren bezig met maatregelen om insecten meer kans te geven. Bijvoorbeeld door het inrichten van ecovriendelijke oevers en het inzaaien van bermen en plantsoentjes met bloeiende planten en bloemen. Het uitrusten van abri’s met een sedumdak - een groen dak - zou een aanvulling kunnen zijn, vinden PVV-raadslid Nicole Moinat, Marône Welbergen (GroenLinks) en Ruben van Kuik (SP).
De gemeente Utrecht heeft eerder dit jaar al meer dan 300 bushokjes voorzien van een dergelijk groen dak. Wat de drie fracties betreft zou dat ook goed kunnen met de tientallen abri’s die Purmerend rijk is. Ze willen daarom dat het college zo snel mogelijk met de betrokken partijen een voorstel uitwerkt om alle bestaande en nieuwe bushokjes uit te rusten met een sedumdak. De motie moet wel eerst een meerderheid krijgen.